یک چند ز استادی خود شاد شدیم
اساتید دانشگاه را Ù…ÛŒ توان به چند دسته Ùˆ نوع تقسیم نمود. Ú©Ù‡ با توجه به Ù†ØÙˆÙ‡ عملکرد هر دسته از اساتید، دانشجویانی با ØØ§Ù„ Ùˆ اØÙˆØ§Ù„ مشخص به دور آنان گرد Ù…ÛŒ آیند.دسته اول اساتیدی هستند Ú©Ù‡ سخنوران خوبی هستند. گزیده Ùˆ ÙØ§Ø®Ø± سخن Ù…ÛŒ رانند. بسیار با کلاس هستند Ùˆ ØØ±Ùهای با کلاس هم Ù…ÛŒ زنند. درباره مرزهای دانش سخن Ù…ÛŒ گویند Ùˆ داستانها Ùˆ Ø§ÙØ³Ø§Ù†Ù‡ های متعدد درباره اقیانوسهای نادیده Ù…ÛŒ دانند Ùˆ همنشینی Ùˆ شاگردی با آنان لذت بسیار دارد. نه اقیانوس را دیده اند نه تمایلی به نشان دادن آن دارند Ú©Ù‡ بگویند اقیانوس پیما هستند. برای خود Ùˆ دیگران جا انداخته اند Ú©Ù‡ درباره اقیانوس Ø§ÙØ³Ø§Ù†Ù‡ بسرایند. این نوع از اساتید Ùˆ شاگردانشان شبها خواب اقیانوس Ù…ÛŒ بینند Ùˆ روزها چون ناخدایان با لباس Ùˆ ظاهر اقیانوسیان بر زمین خشک قدم Ù…ÛŒ نهند.
دسته دوم اساتیدی هستند Ú©Ù‡ قصدشان Ø·ÛŒ نمودن پله های ترقی در زمینه علمی Ùˆ مالی توامان است. از آنجا Ú©Ù‡ شرایط ÙØ±Ø§Ù‡Ù… نیست Ùˆ نسل دانشجویانی Ú©Ù‡ واقعا دانش بجویند نیز رو به انقراض است، این نوع از اساتید در کویر آموزش شنا Ù…ÛŒ دهند Ùˆ در زمینه شنا در اقیانوس تØÙ‚یقات بسیار ژر٠و جامعی انجام Ù…ÛŒ دهند Ùˆ نهایتا چندین مقاله تراز اول در ژورنالهای تراز اول تر به چاپ Ù…ÛŒ رسانند. هم خود پله های ترقی علمی را Ø·ÛŒ Ù…ÛŒ کنند Ùˆ هم دانشجویانشان اقیانوس ندیده مدرک تراز اول اقیانوس پیمایی زیر نظر Ùˆ با سرپرستی ژنرال اقیانوس پیمایی Ø¯Ø±ÛŒØ§ÙØª Ù…ÛŒ کنند Ùˆ نهایتا پشت میز همانجایی Ú©Ù‡ قبلا Ù…ÛŒ نشستند Ù…ÛŒ نشینند. این دسته از اساتید Ùˆ دانشجویانشان دسته اول را به سخره Ù…ÛŒ گیرند Ú©Ù‡ آنان از اقیانوس هیچ نمی دانند بلکه Ùقط Ø§ÙØ³Ø§Ù†Ù‡ سرایی درباره اقیانوس را Ù…ÛŒ دانند. دسته اول نیز دسته دوم را در ØØ¯ Ùˆ قواره خود نمی بینند Ú©Ù‡ با آنان همسخن شوند چرا Ú©Ù‡ آنان سخنوران چیره دستی هستند.
اما دسته سوم Ú©Ù‡ در بسیاری کشورهای طراز اول، اکثریت اساتید را چنین دیدم اگرچه آنان نیز از اساتید دسته اول Ùˆ دوم Ú©Ù… ندارند. نوع سوم از اساتید، به دانشجویانشان Ú©Ù…Ú© Ù…ÛŒ کنند Ùˆ راهنمایی Ù…ÛŒ کنند Ú©Ù‡ چگونه زورقی Ú©ÙˆÚ†Ú© بسازند. سپس با علم Ùˆ دانشی Ú©Ù‡ از تØÙ‚یق Ùˆ پژوهش به دست Ù…ÛŒ آورند زورق Ú©ÙˆÚ†Ú© خود را بهبود بخشند Ùˆ بهتر شدن آن را در دریاهای Ú©ÙˆÚ†Ú© اما واقعی به بوته آزمایش بگذارند Ùˆ نتیجه تØÙ‚یقاتشان را نیز Ùقط به سبب به اشتراک گذاشتن علم Ùˆ دانش در Ú©Ù†ÙØ±Ø§Ù†Ø³Ù‡Ø§ Ùˆ ژورنالهای علمی Ù…Ø·Ø±Ø Ú©Ù†Ù†Ø¯. دانشجویان این نوع از اساتید در انتهای کار مدالهای زیادی بر سینه ندارند، سخنرانان خوبی هم نیستند، اما اقیانوس پیمایان واقعی هستند. البته با توجه به عدم ÙØ±Ø§Ù‡Ù… بودن شرایط در کشورمان، اینگونه استادی کردن مشکلات Ùˆ مشقات خود را دارد Ùˆ البته پنهانکاری نکرده باشم Ú©Ù‡ این نوع از استادی Ùˆ دانشجویی اگرچه در ظاهر Ú©Ù… مدال Ùˆ Ø§ÙØªØ®Ø§Ø± است ولی در واقع دانش Ùˆ ثروت بسیار به همراه دارد.
اما مواجهه دانشجویان با این سه دسته از اساتید جالب است. دسته ای از روز اول تکلی٠خود را روشن Ù…ÛŒ کنند Ùˆ به سراغ اساتید دسته اول Ù…ÛŒ روند Ùˆ تا انتها به دو دسته دیگر ØØªÛŒ Ùکر هم نمی کنند چرا Ú©Ù‡ اگر Ùکر کنند دچار درگیری های درونی Ù…ÛŒ شوند. نمونه این دسته از دانشجویان، خیل عظیمی از دانشجویان رشته کامپیوتر با مدارک ریز Ùˆ درشت است Ú©Ù‡ برنامه نویسی نمی دانند Ùˆ هیچ وقت هم سعی نمی کنند به آن Ùکر کنند Ùˆ همیشه با جمله نمی شود، هر کاری کردم نشد از کنار آن رد Ù…ÛŒ شوند.
دسته دیگری از دانشجویان برنامه نویسی Ù…ÛŒ دانند، ولی تØÙ…Ù„ سختی ندارند Ùˆ در Ù¾ÛŒ گنج بدون رنجند. اینان به دسته دوم از اساتید Ù…ÛŒ پیوندند. زورق Ù…ÛŒ سازند اما زورق آزمایشی آنهم بر روی خشکی! آزمایشاتشان را هم در خشکی انجام Ù…ÛŒ دهند. طبیعی است نتایج بهتری هم Ù…ÛŒ گیرند Ùˆ زود مدالها بر سینه خود Ùˆ استادشان آویزان Ù…ÛŒ کنند.
اما دسته قلیلی هستند Ú©Ù‡ در Ù¾ÛŒ دانشجویی واقعی اند. ØªØØµÛŒÙ„ Ù…ÛŒ کنند Ùقط برای آنکه رشد کنند Ùˆ کار واقعی انجام دهند. Ù…ÛŒ دانند Ú©Ù‡ گنج در پس رنج نهان است. در این بیست Ùˆ چند سال سابقه معلمی، اگرچه در نسبت به مجموع دانشجویانم اندک بودند، ولی دانشجویان بسیاری داشتم Ú©Ù‡ چنین بودند Ùˆ امروز در جایگاههای بسیار بالا Ùˆ ارزشمند به خود Ùˆ کشور خود خدمت Ù…ÛŒ کنند. یکی کارخانه دار است Ùˆ دیگری مدیرکل، آن یکی مدیر یک شرکت موÙÙ‚ با درآمد یک میلیارد تومان در ماه Ùˆ آن یکی برنامه نویس ØØ±ÙÙ‡ ای با ØÙ‚وق ساعتی 500 هزار تومان. جالب است بدانید Ú©Ù‡ خیلی از آنها از نظر پارامترهای ظاهری مانند معدل Ùˆ طول زمان ØªØØµÛŒÙ„ØŒ سوابق مناسبی ندارند. این دسته از دانشجویان باید در مقایسه با کسانی مورد ارزیابی قرار گیرند Ú©Ù‡ با معدل قریب به 20 با مدرک کارشناسی Ùˆ کارشناسی ارشد Ùˆ دکتری همچنان پشت میز پیشخوان قبض صادر Ù…ÛŒ کنند.
نکته اول: آنچه Ú¯ÙØªÙ… به Ø´Ú©Ù„ مشخص درباره دو صن٠مشخص استاد دانشگاه Ùˆ دانشجوی دانشگاه بود Ú©Ù‡ البته به خیلی موارد دیگر قابل تعمیم است. بسیار اساتید از همکاران خود دیده ام Ú©Ù‡ با زیرکی از دانشجویان خود درسهای بزرگ زندگی Ù…ÛŒ گیرند Ùˆ هر سال Ùˆ هر روز رشد Ù…ÛŒ کنند Ùˆ توانایی بیشتر Ùˆ بیشتر در خدمت به خود Ùˆ جامعه خویش کسب Ù…ÛŒ کنند Ùˆ بسیار دانشجویان Ú©Ù‡ مثلا با زیرکی از راهنمایی اساتید خود شانه خالی کرده، از دسته سوم به دسته دوم پناه Ù…ÛŒ برند یا از دسته دوم به دسته اول Ùˆ همچنان قبض صادر Ù…ÛŒ کنند.
نکته دوم: در بین صن٠اساتید دانشگاه اینگونه نیست Ú©Ù‡ کسی ادعای تعلق به نوع خاصی داشته باشد Ùˆ نوعهای دیگر ØªÙ‚Ø¨ÛŒØ Ø´ÙˆØ¯. اصلا کسی به این چیزها Ùکر نمی کند. هر کسی برای خود دسته ای برگزیده Ùˆ در آن Ø·ÛŒ طریق Ù…ÛŒ کند.
نکته سوم: آنگونه نیست Ú©Ù‡ یک استاد یا یک دانشجو Ùقط به یکی از دسته ها تعلق داشته باشد. معمولا انسانها در شرایط Ù…Ø®ØªÙ„Ù Ø±ÙØªØ§Ø±Ù‡Ø§ÛŒ Ù…ØªÙØ§ÙˆØª از خود بروز Ù…ÛŒ دهند Ùˆ هر کس ممکن است در زمان Ùˆ مکانی Ø±ÙØªØ§Ø± یکی از دسته های Ùوق را از خود بروز دهد.
نکته چهارم: در هر یک از دسته های Ùوق Ù…ÛŒ توان ساده دل بود یا سوداگر. اما از نظر من دسته اول Ùˆ دوم ØØªÛŒ با توجه به شرایط Ùˆ مشکلات Ùˆ دلایل Ùˆ توجیهات Ù…Ø®ØªÙ„ÙØŒ اگر آگاهانه چنین Ù…ÛŒ کنند سوداگرند Ùˆ بازنده. ماندن در دسته سوم Ùˆ ساده دلی نیز آسان نیست. چنانچه اشارت Ø±ÙØª مشقات خود را دارد Ú©Ù‡ روز چهارشنبه در مطلبی به مشقات آن خواهم پرداخت، هم مشقات آن برای استاد Ùˆ هم مشقات آن برای دانشجو.
نکته پنجم: همیشه سعی کرده ام جزء دسته سوم باشم ØØªÛŒ به قیمت از دست دادن با ارزش ترین Ùˆ عزیزترین موهبتهای زندگی ام. البته اعترا٠میکنم همیشه نتوانستم موÙÙ‚ باشم.
نکته ششم: آنکه Ú¯ÙØªÙ… راه Ùˆ روش سوداگری برگزیده ام، شامل این بخش از زندگی من نمی شود Ùˆ در این قسمت سعی ام بر آن خواهد بود Ú©Ù‡ همیشه ساده دل بمانم. برایم دعا کنید.
نکته Ù‡ÙØªÙ…: هر داستانی را پایانی است، هر گونه Ùˆ نوع Ú©Ù‡ باشیم به نقطه پایان خواهیم رسید. خوب بودن را همیشه پاداش خوب نیست ولی خوب بودن خود پاداش خوبی است. بدی نیز چنین است. بد بودن در بسیار اوقات پاداش خوب Ùˆ سریع دارد اما بد بودن بدترین عاقبت است.
کلمات کلیدی این مطلب را به اساتیدی از خود اختصاص Ù…ÛŒ دهم Ú©Ù‡ دلتنگ یک Ù„ØØ¸Ù‡ همنشینی با آنانم اما نمی شود. خداوند غرق رØÙ…ت خود گرداندشان.
استوار باشید.
1396/06/06
مسئولیت نظرات ارائه شده در این صفحه با شخص نویسنده آن است و اینجانب فقط مسئول پاسخ های خود هستم.
قبلی